Viktor Frankl-მა ნაციონალ-სოციალისტური გერმანიის ბანაკებში გაატარა სამი წელი - ოშვიცში, დახაუსა და სხვა ადგილებში. მან დაკარგა ყველაფერი: ოჯახი, სახლი, ხელნაწერი. მაგრამ ამ ოლქის სიბნელეში მან ერთ რამეს მიაგნო, რასაც ვერ წაართმევდა: ცხოვრების აზრი.

სწორედ ამ გამოცდილებიდან დაიბადა ლოგოთერაპია - ბერძნული სიტყვიდან logos, რაც "აზრს" ნიშნავს. ფრანკლის ძირითადი იდეა მარტივია, მაგრამ ღრმა: ადამიანი შეუძლია გადაიტანოს თითქმის ნებისმიერი "როგორ", თუ გააჩნია "რატომ".

სამი გზა აზრამდე

ფრანკლი ამბობდა, რომ ცხოვრებაში აზრი სამი გზით შეიძლება მოიძებნოს:

1. ქმნელობით - რასაც ვაძლევთ სამყაროს: სამუშაო, ხელოვნება, სიყვარული, მოვლა. ეს ყველაზე ნაცნობი გზაა, მაგრამ არც ერთადერთი.

2. განცდით - რასაც ვიღებთ სამყაროდან: სილამაზე, სიყვარული, სხვა ადამიანი. ერთი ჭეშმარიტი შეხება, ერთი ნამდვილი ურთიერთობა - ეს კმარა.

3. დამოკიდებულებით - ეს ყველაზე ძლიერი გზაა. როდესაც ვეღარ ვცვლით გარემოებებს, შეგვიძლია ავირჩიოთ, როგორ ვეკიდებით მათ. ტანჯვაც კი შეიძლება გახდეს მნიშვნელოვანი, თუ ჩვენ ასეთ დამოკიდებულებას ვირჩევთ.

"ყველაფერი შეიძლება ადამიანს წაართვა, გარდა ერთისა: ადამიანის ბოლო თავისუფლება - ავირჩიოთ ჩვენი დამოკიდებულება ნებისმიერ მოცემულ გარემოებებში."

აზრი არ არის გამოგონილი - ის ნაპოვნია

ფრანკლი ხაზს უსვამდა მნიშვნელოვან განსხვავებას: აზრი არ "იქმნება" - ის აღმოჩინდება. ეს ნიშნავს, რომ ჩვენ არ ვართ სრულიად თვითნებური ამ საქმეში. ყოველი კონკრეტული სიტუაცია, ყოველი ცხოვრების მომენტი, ყოველი ადამიანი - ატარებს პოტენციურ აზრს, რომელიც ელოდება ამოცნობას.

ეს განსხვავდება ნიჰილიზმისგან, სადაც "ყველაფერი უაზრო" და ასევე ნარცისული თვითგამოგონებისგან, სადაც "მე ვქმნი ჩემს საკუთარ სიმართლეს". ფრანკლი გვეუბნება: გახედე სიტუაციას - ის გეუბნება, რა გჭირდება შენგან.

როდესაც ცხოვრება ცარიელი ჩანს

ფრანკლი "ეგზისტენციურ ვაკუუმს" ასე აღწერდა: შინაგანი სიცარიელის განცდა, რომელიც ხშირად ჩნდება მაშინ, როდესაც ძველი ღირებულებები გაქრა, ახალი კი ჯერ არ გამოჩენილა. ეს განცდა ძალიან ნაცნობია თანამედროვე ადამიანისთვის.

ამ სიცარიელის ნიშნები ხშირად ასე გამოიხატება: ბორბარი, ქრონიკული მოწყენილობა, განცდა, რომ "ყველაფერი ერთნაირია", ინტერესის დაკარგვა. ეს არ არის სიზარმაცე - ეს ხშირად სიგნალია, რომ ცხოვრება ელოდება ჩვენს ყურადღებას.

ლოგოთერაპია თერაპიაში

ლოგოთერაპიული მიდგომა ეხება ამ კითხვებს პირდაპირ: რა გაქვს ცხოვრებაში, რაც ნამდვილად მნიშვნელოვანია? რა გინდა, რომ გამოიყენო ამ სიცოცხლით? რა ელოდება შენგან?

ეს კითხვები ზოგჯერ მტკივნეულია. მაგრამ ფრანკლი გვასწავლის: ტანჯვა, რომელსაც აზრი აქვს, უკვე სხვა ტანჯვაა.

თუ ეს თემები თქვენთვის ახლოსაა, მოდი ვისაუბროთ. პირველი ნაბიჯი ყოველთვის ყველაზე მნიშვნელოვანია.

კონსულტაციის დაჯავშნა გაიგე მეტი
გი
გიორგი ირემაშვილი, MD მედიცინის დოქტორი და ინტეგრირებული ფსიქოთერაპიის პრაქტიკოსი. ჰუმანისტური, ეგზისტენციური მიდგომები. თბილისი, საქართველო.